Sve počinje blagim osećajem grebanja u zadnjem delu grla, pa sledi kijanje i posle toga dolaze kašalj, curenje nosa i potpuna zapušenost, sa temperaturom ili bez nje, tokom nekoliko veoma neprijatnih dana. Virusne infekcije gornjih disajnih puteva, poznate i kao obična prehlada, pogađaju gotovo sve ljude, u proseku tri puta godišnje, a obično traju oko devet dana.
Prehlada ne reaguje na antibiotike, a većina lekova koji se mogu kupiti bez recepta u najboljem slučaju daje skromne rezultate. Poslednjih godina pojavila su se istraživanja koja pokazuju da drevna metoda ispiranja nosa slanim rastvorom može da skrati trajanje simptoma.
Ispiranje nosa fiziološkim rastvorom ne samo da skraćuje trajanje bolesti, već smanjuje i prenošenje virusa na druge ljude, umanjuje potrebu za antibioticima, a čak bi moglo da smanji i rizik od hospitalizacije. Uz to, košta veoma malo i ne zahteva lekarski recept, ističu stručnjaci.
Praksa stara hiljadama godina
Ispiranje nosa podrazumeva ispiranje nosne šupljine slanim rastvorom, a danas se za to najčešće koriste bočice sa raspršivačem ili tradicionalne neti posude, koje oblikom podsećaju na čajnik. Ova praksa potiče iz ajurvedske tradicije, sistema tradicionalne indijske medicine čiji koreni sežu više od 5.000 godina u prošlost.
Fiziološki rastvor ispira sluz, viruse, alergene i druge nečistoće iz nosnih prolaza. Istovremeno, pomaže sitnim izraslinama koje oblažu nosne prolaze da efikasnije izbacuju viruse i druge strane čestice iz organizma.
Šta pokazuju istraživanja
Studija sa više od 11.000 ljudi, pokazala je da ispiranje nosa započeto na prve znake simptoma može da skrati trajanje bolesti za oko dva dana, dok su manja istraživanja pokazala skraćenje i do četiri dana.
Takođe, istraživanja ukazuju i da ova metoda može da smanji količinu virusa i njegovo širenje. Kod pacijenata sa alergijskim rinitisom, metaanaliza 10 studija pokazala je da redovno ispiranje nosa može da smanji upotrebu lekova za alergije za 62 odsto. Takođe može pomoći kod hronične zapušenosti nosa, slivanja sekreta niz grlo i ponavljanih infekcija sinusa, piše Independent.
Zašto je to važno
Osim što pomaže pacijentima da se brže osećaju bolje, jedna od najvažnijih prednosti ispiranja nosa fiziološkim rastvorom jeste to što može da smanji nepotrebno propisivanje antibiotika, koji su jedan od glavnih faktora koji doprinose rezistenciji na antibiotike.
Stručnjaci istuču da je dobro poznato da antibiotici ne skraćuju trajanje niti smanjuju težinu infekcija disajnih puteva. Uprkos tome, istraživanja su pokazala da su pacijenti zadovoljniji kada iz lekarske ordinacije izađu sa receptom za antibiotik.
To bi mogao biti jedan od razloga zbog kojeg se svake godine prepiše 10 miliona nepotrebnih antibiotika za virusne infekcije disajnih puteva. U jednom istraživanju, koje je obuhvatilo više od 49.000 pregleda zbog infekcija disajnih puteva, antibiotici su nepotrebno propisani za 42,4 odsto pacijenata.
Jedan od razloga zbog kojih se pacijenti sa virusnim infekcijama gornjih disajnih puteva u početku mogu osećati bolje nakon uzimanja antibiotika jeste njihovo dejstvo koje nije povezano sa uništavanjem virusa, već sa određenim antiinflamatornim svojstvima. Međutim, taj efekat se može bolje postići antiinflamatornim lekovima poput ibuprofena, koji se može uzimati u kombinaciji sa ispiranjem nosa fiziološkim rastvorom.