Rusija
SVO kao poligon modernizacije: Novo rusko naoružanje od 2022. godine
Od početka Specijalne vojne operacije, Rusija je paralelno razvijala i promovisala širok spektar sistema – od strateških nuklearnih projekata i hipersoničnih raketa, preko artiljerije nove generacije i precizne municije, do dronova i modernizovanog pešadijskog naoružanja
Od februara 2022. godine i početka Specijalne vojne operacije u Ukrajini, ruski vojno-industrijski kompleks ušao je u fazu ubrzanog razvoja, testiranja i operativnog uvođenja niza sistema naoružanja.
Iako su mnogi od njih započeti godinama ranije, upravo je SVO postala ključni katalizator njihove promocije, serijske proizvodnje i integracije u aktivne jedinice.
Danas se može govoriti o tri paralelna procesa – jačanju strateškog odvraćanja, modernizaciji artiljerijsko-raketnih kapaciteta i masovnoj adaptaciji taktičkih sistema za savremeno bojište.
Strateški štit i hipersonične rakete kojima je nemoguće parirati
Jedan od najznačajnijih sistema koji je ušao u operativnu fazu tokom ratnog perioda jeste S-500 "prometej".
Reč je o sistemu protivvazdušne i protivraketne odbrane nove generacije, projektovanom za presretanje balističkih projektila, hipersoničnih ciljeva i meta u bliskom kosmosu.
Za razliku od S-400, koji je primarno PVO sistem, S-500 je zamišljen kao element strateške protivraketne odbrane, namenjen zaštiti ključnih regiona i infrastrukture.
Paralelno s tim, hipersonično oružje dobilo je značajno mesto u javnoj i vojnoj sferi.
Snagu "orešnika" već su osetili ciljevi u Ukrajini, dok svet ostao u šoku saznanjem da je Rusija uspešno testirala 9M730 "burevesnik" – nuklearnu krstareću raketu sa neograničenim dometom.
Ruski zvaničnici su tvrdili da je raketa uspešno prešla 14.000 kilometara tokom poslednjeg testiranja u oktobru, demonstrirajući sposobnost da zaobiđe savremene protivraketne štitove.
U zvaničnoj prezentaciji, "burevesnik" je opisan kao oružje koje može leteti na visinama između 50 i 100 metara i neprekidno manevrisati, menjati rutu i ostati u vazduhu duže nego bilo koja postojeća krstareća raketa, što bi je činilo gotovo nemogućom za presretanje. Tako je na zvaničnom testu u vazduhu ostala punih 15 sati.
"Cirkon" je još jedna hipersonična raketa koja je tokom sukoba prešla iz faze testiranja u realnu operativnu upotrebu. Njena velika brzina i sposobnost manevrisanja predstavljaju izazov za postojeće sisteme protivraketne odbrane.
Treći i, za neprijatelje sistem koji najviše zastrašuje, jeste – "posejdon".
Reč je o autonomnoj podvodnoj platformi koja može preći ogromne distance, noseći potencijalno masivnu nuklearnu bojevu glavu.
Po snimcima koje je objavilo rusko Ministarstvo odbrane, "posejdon" je dužine od oko 20 metara, a prečnika do dva metra.
Nuklearni reaktor koji koristi kao izvor energije daje mu praktično neograničen domet, baš kao što je to slučaj sa "burevesnikom".
Što se tiče brzine, pominje se raspon od 50-100 čvorova (100-185 km/č) i sposobnost da zaroni do dubine od gotovo kilometar. Pritom, ovaj podvodni dron može da nosi nuklearnu ili konvencionalnu bojevu glavu.
Hipersoničnoj komponenti treba dodati nuklearne podmornice "572 perm" projekta "jasen-M 885M", i "habarovsk", koje će biti opremljene najnovijim oružjem.
Artiljerija poslednje generacije
Specijalna vojna operacija u Ukrajini potvrdila je centralnu ulogu artiljerije u savremenim sukobima visokog intenziteta.
U tom kontekstu, značajno mesto zauzima "2S35 koalicija-SV" – samohodna haubica nove generacije kalibra 152 mm. Sistem je koncipiran sa visokom brzinom paljbe, automatizovanim upravljanjem vatrom i povećanim dometom, čime predstavlja kvalitativni iskorak u odnosu na starije platforme.
Dodatno, "2S40 floks" uvodi koncept mobilnog minobacačko-topovskog sistema na kamionskoj šasiji. Ovakav pristup omogućava brzu promenu položaja i fleksibilnost u podršci motorizovanim jedinicama.
Posebnu ulogu dobile su i vođene vazdušne bombe, među kojima se ističe UMPB D-30SN. Ova klizeća bomba sa produženim dometom omogućava dejstvo sa bezbedne udaljenosti, smanjujući rizik po avijaciju i povećavajući preciznost udara.
Istovremeno, postojeća oklopna tehnika prolazila je kroz ubrzane modernizacije.
BMP-3 dobio je dodatne zaštitne pakete, uključujući kavezni oklop protiv dronova i unapređene elektronske sisteme. Iako nije nov model, njegova adaptacija ilustruje način na koji se ruska industrija prilagođava novim pretnjama.
Kada je reč o najavljenim platformama nove generacije, "T-14 armata" ostaje simbol ambiciozne modernizacije, iako je njegova upotreba trenutno ograničena.
Era dronova i taktičke adaptacije
Sukob u Ukrajini postao je i rat dronova. Ruska strana je masovno primenjivala bespilotne sisteme, među kojima se ističe "geran-2", dron-kamikaza dugog dometa koji se koristi za napade na infrastrukturu i vojne ciljeve.
Razvijene su i naprednije varijante sa poboljšanim performansama.
Tokom poslednjih godina dobio novu termobaričnu bojevu glavu i povećan domet. Ova modifikacija omogućava veću destruktivnu moć i primenu protiv utvrđenih ciljeva, čime se dodatno povećava saturaciona sposobnost ruskih bespilotnih operacija.
Taktički precizni udari ostvarivani su i pomoću sistema "lanceta", koji je namenjen uništavanju artiljerije, oklopnih vozila i radarskih sistema.
"Lancet" je postao jedno od najčešće korišćenih sredstava za neutralisanje protivničkih sistema na srednjim udaljenostima.
Razvijen je i poseban koncept SKAT-350M – izviđačko-udarni dron koji integriše prikupljanje informacija i navođenje precizne municije (KUB‑2E).
Premijerno je predstavljen 2025. godine na međunarodnim izložbama i testiran u realnim borbenim uslovima. Njegova uloga je kombinovanje izviđanja i udara, čime se ubrzava reakcija jedinica na terenu.
Intenzivno je rađeno na defanzivnoj komponenti, koju je dodatno unapredio "arhangel" – novi dron-presretač, projektovan da uništava neprijateljske bespilotne letelice u vazduhu. Testiran je tokom 2025. godine na linijama fronta u Kurskoj oblasti i služi kao sloj zaštite od ukrajinskih izviđačkih i jurišnih dronova.
Rusija je u drugoj polovini godine dodatno proširila leteći asortiman – u Dubaiju je premijerno prikazan "superkem s180", "Hermes" je završio razvoj kompaktnog i brzog dron-presretača sposobnog da efikasno neutrališe teške ukrajinske heksakoptere tipa "Baba Jaga".
Nove platforme uključuju i bespilotne letelice sa veštačkom inteligencijom, koje omogućavaju autonomno prepoznavanje ciljeva i donošenje odluka u letu.
Ovi sistemi se primenjuju kako u jeftinijim FPV dronovima, tako i u složenijim izviđačko-udarnim platformama, čime se poboljšava preciznost i operativna fleksibilnost ruskih snaga.
Modernizacija pešadijskog naoružanja
Novi zahtevi doneli su i postepenu zamenu pojedinih pešadijskih sistema.
Snajperska puška "čukavin" uvedena je kao modernija alternativa legendarnom SVD-u, sa modularnom konstrukcijom i savremenim optičkim rešenjima.
Drastično je povećana i proizvodnja snajpera "dragunov", dok je koncern "Kalašnjikov", deo državne korporacije "Rosteh", usavršio i unapredio sve vrste mitraljeskih i jurišnih pušaka, kao opremu ruskih oružanih snaga.
Za specijalne jedinice razvijeni su kompaktniji sistemi poput AMB-17, integrisano prigušene puške namenjene urbanim i specijalnim operacijama, kao i AM-17, savremenog automata sa unapređenom ergonomijom, kao i nove antidron puške.
Od početka Specijalne vojne operacije, Rusija je paralelno razvijala i promovisala širok spektar sistema – od strateških nuklearnih projekata i hipersoničnih raketa, preko artiljerije nove generacije i precizne municije, do dronova i modernizovanog pešadijskog naoružanja.
Sukob u Ukrajini maksimalno je ubrzao tehnološke procese, ali i postao realno okruženje za testiranje novih koncepata.
Rezultat je kombinacija dugogodišnjih strateških projekata i brzih taktičkih adaptacija, koje zajedno oblikuju savremeni profil ruskog naoružanja u periodu posle 2022. godine.
Live
