Mlađe generacije biološki stare brže - a to bi moglo da poveća rizik od raka, upozoravaju naučnici

Velika studija otkrila je zabrinjavajuću vezu između biološkog starenja i sve češće pojave karcinoma kod mladih, a ova saznanja bi mogla da pomognu u ranijem otkrivanju ljudi koji su u najvećem riziku.

Do ovog zaključka došli su naučnici sa Medicinskog fakulteta Univerziteta Vašington u Sent Luisu, koji su analizirali zdravstvene podatke više od 160.000 ljudi iz tri generacije. Rezultati pokazuju da su mlađe generacije biološki starije nego što su prethodne generacije bile u istim godinama života, što je povezano sa većim rizikom od razvoja određenih vrsta karcinoma.

Važno je naglasiti da ovo ne znači da će pripadnici generacije Zed ili generacije Alfa "ostariti" pre tridesete godine. Međutim, njihov organizam, sudeći po brojnim pokazateljima u krvi, pokazuje znake ubrzanog biološkog starenja, što bi moglo da pomogne u objašnjenju zašto se pojedini karcinomi sve češće javljaju kod mlađih ljudi.

"Ukoliko možemo da prepoznamo mlade ljude koji imaju najveći rizik od razvoja raka dok su još zdravi, možemo da primenimo strategije prevencije i ranog otkrivanja upravo na one koji će od toga imati najveću korist", rekla je Jin Cao molekularna epidemiološkinja koja je predvodila studiju.

Šta je biološko starenje

Za razliku od hronološke starosti, koja pokazuje koliko neko ima godina, biološka starost govori koliko je organizam zaista "istrošen". Na nju utiču brojni faktori, poput načina ishrane, fizičke aktivnosti, upalnih procesa, izloženosti zagađenju, pušenja i drugih životnih navika.

Istraživači su koristili meru biološkog starenja zasnovanu na devet biomarkera u krvi, među kojima su markeri upale, nivo glukoze, kreatinina, albumina i broj belih krvnih zrnaca. Na osnovu toga izračunali su razliku između stvarne i biološke starosti svakog ispitanika.

Okriveno je da su osobe rođene u Velikoj Britaniji između 1965. i 1974. godine pokazivale izraženije sistemsko starenje u odnosu na generaciju rođenu između 1950. i 1954. godine. Sličan obrazac zabeležen je i u SAD, gde su osobe rođene devedesetih godina prošlog veka imale znatno izraženije znake biološkog starenja nego ispitanici rođeni šezdesetih godina.

Veza sa rakom otkrivena je kod više vrsta tumora

Nakon analize biološkog starenja, naučnici su otkrili da postoji veza sa pojavom karcinoma pre 55. godine života. Svaki porast biološke starosti bio je povezan sa osam odsto većim rizikom od razvoja tumora u mlađem životnom dobu, pre svega karcinoma pluća, gastrointestinalnog trakta i materice.

Kada su ispitanike podelili u tri grupe prema stepenu biološkog starenja, pokazalo se da su oni sa najizraženijim znacima starenja imali 15 odsto veći rizik od razvoja ranih karcinoma u odnosu na osobe čiji je organizam najsporije stario.

Posebno je zanimljivo što su istraživači utvrdili da je ubrzano starenje imunog sistema povezano sa većim rizikom od ranog razvoja karcinoma pluća, dok je ubrzano starenje masnog tkiva bilo povezano sa većim rizikom od kolorektalnog karcinoma.

Najjača povezanost zabeležena je upravo kod karcinoma pluća, gde je rizik bio čak 57 odsto veći kod osoba sa najizraženijim biološkim starenjem. Veza je ostala prisutna čak i nakon što su naučnici u analizu uključili faktore kao što su pušenje, gojaznost, dužina telomera i genetska predispozicija.

Iako ova studija ne daje konačan odgovor na pitanje zbog čega mlađe generacije biološki brže stare, ona predstavlja važan korak ka razumevanju ovog fenomena.