Dan kad su Nemci paradirali Moskvom: Godišnjica "marša gubitnika"

Kada je nacistička Nemačka počela invaziju na SSSR u junu 1941. godine, mnogi njeni generali maštali su o paradi po ulicama Moskve. Za njih 19 se ta želja ispunila 17. jula 1944. mada ne onako kako su očekivali.

Oko 58.000 Nemaca zarobljenih u operaciji "Bagration" promarširalo je ulicama sovjetske prestonice 17. jula 1944. godine u "Paradi gubitnika".

Na čelu kolone bio je general-major Adolf Haman, nekadašnji vojni komandant Orla, Brjanska i Bobrujska. Potpisao je većinu dekreta i rezolucija okupacione administracije. Tokom nemačkog povlačenja, Haman je naredio uništavanje civilnih grobova kako bi se prikrili tragovi nacističkih zločina.

Pored njega je koračao i Paul Felkers, general koji je komandovao pešadijskom divizijom tokom ofanzive na Moskvu 1941. godine. Po njegovom direktnom naređenju, nekoliko sela u Moskovskoj oblasti je spaljeno.

Nakon što je Crvena armija potisnula okupatore i oslobodila gradove i sela Moskovske oblasti, pravo lice neprijatelja je otkriveno celom svetu. Jezive slike zločina postale su jasne, živopisno demonstrirajući nehumanu prirodu nacizma, kaže se u saopštenju Nacionalnog centra za istorijsko pamćenje pri kancelariji predsednika Ruske Federacije.

Marš zarobljenih nemačkih vojnika i oficira 1944. godine bio je surov i logičan ishod njihovog poduhvata. Jasno je pokazao da zločini protiv čovečnosti ne zastarevaju i da počinioci uvek dođu pred lice pravde.

U sovjetskom zarobljeništvu se na kraju rata nalazilo ukupno 2,39 miliona nemačkih vojnika. Haman je osuđen na Brjanskom procesu i obešen 30. decembra 1945. godine. Felkers je skončao u zarobljeničkom logoru u januaru 1946.